Veiligheidsbeleid gemeente Hoorn als verkiezingsthema: wat is de invloed van jouw stem?

Met de gemeenteraadsverkiezingen volgende maand in aantocht voeren meerdere partijen campagne op het thema veiligheid in de openbare ruimte. Tegelijkertijd is de afgelopen jaren al het nodige gedaan om het veiligheidsbeleid van gemeente Hoorn te verbeteren. Dit gebeurde zowel via fysieke ingrepen in de openbare ruimte als via initiatieven voor bewustwording en meldingen.

De vraag is hoe deze inspanningen zich verhouden tot de manier waarop partijen in hun campagne veiligheid prominent naar voren brengen, welke keuzes de gemeente de afgelopen jaren maakte in budget en prioriteiten, en waarom grootschalige fysieke maatregelen nu pas nadrukkelijk op de agenda staan.

Veiligheidsbeleid gemeente Hoorn: campagnebeloften versus beleid

De meeste partijen in Hoorn profileren veiligheid als thema in hun verkiezingscampagnes, maar de mate van nadruk verschilt:

• Sommige partijen besteden er veel aandacht aan in slogans en programma’s, bijvoorbeeld over toezicht, verlichting en sociale veiligheid.
• Andere partijen nemen het thema slechts marginaal op of koppelen het aan bredere onderwerpen zoals leefbaarheid en sociale cohesie.

Tegelijkertijd laten de feiten zien dat veel van de concrete maatregelen al op de planning staan vanuit de huidige coalitie:

• Budget voor fysieke ingrepen (€200.000) is in november 2025 beschikbaar gesteld.
• Fysieke ingrepen in wijken, tunnels en fietspaden worden grotendeels uitgevoerd via reguliere stadsontwikkeling en onderhoud.

Consequentie voor kiezers: wie hun stem baseert op veiligheid, kiest grotendeels over hoe partijen bestaande maatregelen presenteren, niet over een fundamenteel andere koers. Coalitiepartijen benadrukken voortzetting van lopende projecten; oppositiepartijen gebruiken het thema in slogans en retoriek, maar de uitvoering blijft grotendeels hetzelfde.

Veiligheidsbeleid gemeente Hoorn: wat Hoorn de afgelopen jaren al deed

1. Fysieke verbeteringen in de openbare ruimte

• Herinrichting van de wijk Kersenboogerd, met aanpassing van routes, paden en openbare ruimte voor overzicht en toegankelijkheid.
• Aanpassingen aan fietspaden en infrastructuur, bijvoorbeeld langs de Provincialeweg en belangrijke toegangswegen.
• Projecten in de binnenstad, zoals bestrating, verlichting en looproutes, die verblijfskwaliteit en overzicht verbeteren.

Deze ingrepen zijn voornamelijk onderdeel van regulier onderhoud en stadsontwikkeling.

2. Bewustwording en preventie

Sinds 2021 is Hoorn een Safe Streets‑gemeente. Dit is een programma dat zich richt op het verbeteren van de sociale veiligheid in de openbare ruimte. Onder meer door bewustwording te creëren en het stimuleren van meldingen van onveiligheidsgevoelens, overlast en intimidatie. Hieronder vallen onder andere:

• Publiekscampagnes tegen straatintimidatie
• Trainingen en weerbaarheidsactiviteiten
• Samenwerking met maatschappelijke organisaties

Fysieke ingrepen zoals verbeteringen aan paden, verlichting of tunnels vallen niet onder Safe Streets. Het programma kan wel helpen bij het identificeren van plekken waar fysieke maatregelen nodig zijn, op basis van meldingen en signalen uit de buurt.

Hiertoe is sinds eind 2025 een meldpunt actief. Dit heeft ten doel inzicht te bieden in ervaringen van bewoners en het identificeren van locaties waar maatregelen nodig zijn.

Veiligheidsbeleid gemeente Hoorn: waarom grootschalige fysieke maatregelen nu pas?

Hoewel de gemeente de afgelopen jaren al werkte aan herinrichtings- en onderhoudsprojecten die de veiligheid verbeterden, lieten grootschalige, gerichte maatregelen op zich wachten totdat budget en uitvoering recent beschikbaar kwamen. Dit roept vragen op over tempo en prioritering:

• Waarom kwam dit budget niet eerder beschikbaar?
• Waarom is het meldpunt pas sinds eind 2025 actief?

Verklaring voor het budget

Over waarom het budget pas eind 2025 beschikbaar werd, zijn geen expliciete verklaringen te vinden in openbare raadsbesluiten of interne documenten. Uit de context is wel af te leiden dat dit verband houdt met:

• Meerjarige begrotingscycli, waardoor nieuwe prioriteiten vaak pas later zichtbaar worden.
• Voorbereiding en coördinatie van grootschalige fysieke maatregelen (ontwerp, vergunningen, afstemming met stadsontwikkeling en politie).
• Prioritering van gemeentelijke middelen, waarbij eerdere jaren het budget elders werd ingezet.

Verklaring voor het meldpunt

Waarom het meldpunt pas sinds eind 2025 actief is, is ook niet expliciet toegelicht in openbare documenten. Wel blijkt uit de context dat het meldpunt deel uitmaakt van Safe Streets, dat sinds 2021 in Hoorn loopt. Het kostte enkele jaren om het programma lokaal volledig in te richten:

• Voorbereiding en coördinatie: het opzetten van het meldpunt vereiste technische en organisatorische afstemming met bestaande systemen, politie en sociale diensten.
• Budgettaire beschikbaarheid: het meldpunt ging tegelijk met het vrijmaken van het aparte budget voor fysieke maatregelen operationeel. Eerder was er geen structurele financiering voor een actief meldpunt.

Conclusie: zowel het budget voor grootschalige fysieke maatregelen als het meldpunt werden pas eind 2025 operationeel door een combinatie van planning, voorbereiding, afstemming en financiering.

Verkiezingsretoriek versus uitvoeringspraktijk

Veiligheid is op dit moment al beleidsmatig verankerd in Hoorn. De huidige verkiezingscampagnes benadrukken het onderwerp, maar veel van wat partijen nu profileren is voortzetting van bestaande projecten:

• Coalitiepartijen: benadrukken bestaande ingrepen en lopende programma’s
• Oppositiepartijen: gebruiken veiligheid als thema in slogans en retoriek

Grote veranderingen zijn alleen mogelijk als een nieuwe coalitie het beleid structureel wil wijzigen, wat door beschikbare budgetten en planning niet waarschijnlijk is.

Voor kiezers betekent dit: stemmen op veiligheid gaat vooral over communicatie en framing van bestaande maatregelen, niet over fundamentele beleidskeuzes.

Foto: Henriëtte Guest